زبان عربی به دو بخش عربی فصیح و لهجه تقسیم میشود. عربی فصیح، زبان خواندن و نوشتن، روزنامهها و کتابها و رسانهها است. عربها برای یادگیری زبان عربی فصیح، باید به مدرسه بروند و خواندن و نوشتن بیاموزند.
اما عربها در گفتگوهای روزمره از لهجه استفاده میکنند. کشورهای مختلف عربی دارای لهجههای مختلف هستند. کشور عراق نیز لهجه مخصوص خود را دارد. این لهجه با توجه به تعاملات بین ایران و عراق، یکی از پرکاربردترین لهجهها در ایران است.
در صورت یادگیری لهجه عراقی، تا حد زیادی با لهجه خلیجی که لهجه کشورهای حاشیه خلیج فارس است نیز آشنا خواهید شد. پس از آن یادگیری لهجههای شامی نیز آسانتر خواهد شد، چون با وجود تفاوتهای این لهجهها، اشتراکات زیادی بین آنها وجود دارد.
کتابها و دورههای مختلفی برای لهجه عراقی تدوین شدهاند. بیشتر آنها متمرکز بر سفر اربعین هستند و سایر نیازهای زبانآموز را برآورده نمیکنند.
برخی نیز تنها به آموزش کلمات و جملات کاربردی میپردازند و قواعد این زبان را به شکلی آموزش نمیدهند که زبانآموز خود بتواند جملهسازی کند و مجبور نباشد تمام جملات را حفظ کند.
در این دوره برای جبران کاستیهای سایر دورهها، کتابی انتخاب شده که روش جامعی برای آموزش این لهجه برگزیده است. این کتاب با عنوان «Modern Iraqi Arabic» توسط یاسین محمد الخالصی، بنیانگذار و رئیس شرکت Arabico در کالیفرنیا نوشته شده و هم مناسب کسانی است که هیچ آشنایی قبلی با زبان عربی ندارند، هم کسانی که با عربی فصیح یا سایر لهجههای عربی آشنایی دارند و میخواهند لهجه عراقی را یاد بگیرند.
ویژگیهای کتاب:
- این کتاب بهعنوان یک متن مقدماتی برای کلاس درس یا خودآموزی طراحی شده است و بر لهجه بغدادی تمرکز دارد.
- کتاب شامل 20 درس است که به صورت داستانی و بر اساس موقعیتهای مختلف در سفر تدوین شده است.
- هر درس شامل مکالمات اساسی، قواعد، واژگان، اصطلاحات و تمرین است.
- بخشی از کتاب به اصطلاحات و عبارات رایج همراه با توضیحات فرهنگی، مذهبی یا ضربالمثلی آنها اختصاص دارد که بینشی از فرهنگ معاصر عراق ارائه میدهد.
- همچنین کتاب دارای فایلهای صوتی است که در طول تدریس ارائه میشوند تا زبانآموز عبارات و مکالمات را با لهجه اصیل عراقی از یک گوینده عراقی بشنود و تکرار کند و به شکل صحیح با این لهجه آشنا شود.
ویژگیهای این دوره:
در فصل اول این دوره با لهجه عراقی و تفاوت آن با عربی فصیح آشنا میشود.
در فصلهای بعد با موضوعات کاربردی از جمله سلام و احوالپرسی، آدرس پرسیدن و آدرس دادن، فرودگاه، تاکسی گرفتن، هتل، معرفی کردن خود و دیگران، صحبت درباره زبان عربی، پرسیدن و گفتن ساعت، بازدید از مکانهای تاریخی، بانک، پست رستوران، خانواده و خویشاوندان، بیماری و دکتر، رسانه، تلویزیون و تماس تلفنی آشنا خواهید شد.
در هر فصل ابتدا یک مکالمه را به لهجه عراقی میشنوید و آن را با صدای بلند تکرار میکنید. سپس مدرّس کلمات و جملات مکالمه را ترجمه و شرح میدهد. سپس کلمات جدیدی مرتبط با موضوع درس به همین شیوه تدریس میشود. بعد از این مرحله به تستهای مرتبط با مکالمه و کلمات جدید پاسخ میدهید.
در مرحله دوم چند قاعده کاربردی در لهجه عراقی آموزش داده میشود و بعد در تستها قواعد را تمرین میکنید. در بخش قواعد نیز با جملاتی کاربردی آشنا میشوید و پس از شنیدن آنها با صدای گوینده عراقی، آنها را با صدای بلند تکرار میکنید تا قاعده را در قالب جملات حفظ کنید.
در مرحله سوم با چند اصطلاح عراقی و چند مثال برای هر اصطلاح آشنا میشوید. در مرحله چهارم دو مکالمه کاربردی دیگر آموزش داده میشود و پس از پاسخ به کوئیزها به کوئیز پایانی فصل میرسید که تمام محتوای فصل در آن مرور میشود.
پیشنهاد برای یادگیری بهتر:
با توجه به اینکه یادگیری زبان نیاز به صحبت کردن دارد، پیشنهاد میشود حتما مکالمات و جملات این درسها را حفظ کنید و آنها را بارها با صدای گوینده عراقی گوش کنید تا لهجه عراقی را به درستی به خاطر بسپارید.
سعی کنید همزمان با این دوره، برنامهها و سریالهای عراقی را تماشا کنید. برخی از سریالهای عراقی در یوتیوب زیرنویس خودکار دارند که تا حد زیادی به تشخیص گفتار گویندهها کمک میکند. میتوانید جملاتی را که متوجه میشوید به همراه ترجمه آن بنویسید و دفتری برای خود تهیه کنید. این روش تأثیر بسیاری در پیشرفت یادگیری زبان دارد.
همچنین میتوانید از طریق اپلیکیشنهای تبادل زبان مانند Hellotalk، Tandem، Tandem و غیره با عراقیها برای تبادل زبان و تمرین ارتباط برقرار کنید.